Gdynia, 7 listopada 2026 r. | ORP „Błyskawica”
Premiera dwóch monografii naukowych pod redakcją komandora w st. spocz. dr. Mirosława Chmielińskiego, inauguracja Bractwa Artylerii Morskiej oraz jubileusz 90-lecia profesora Sławomira Sutowskiego.
7 listopada 2026 roku na pokładzie historycznego okrętu-muzeum ORP „Błyskawica” w Gdyni odbyła się wyjątkowa uroczystość łącząca naukę, historię, tradycję polskiej Marynarki Wojennej oraz współczesne wyzwania związane z bezpieczeństwem.
Centralnym punktem wydarzenia była uroczysta premiera dwóch wieloautorskich monografii naukowych pod redakcją kmdr. w st. spocz. dr. Mirosława Chmielińskiego, poświęconych bezpieczeństwu transportu towarów niebezpiecznych oraz kulturze bezpieczeństwa strzelań z armat czarnoprochowych.
Uroczystość obejmowała również symboliczne wodowanie obu publikacji, inaugurację działalności Bractwa Artylerii Morskiej w strukturach Ligi Morskiej i Rzecznej oraz uhonorowanie komandora w stanie spoczynku dr. hab. Sławomira Sutowskiego, profesora Akademii Marynarki Wojennej, z okazji 90. rocznicy urodzin.
Wydarzenie zgromadziło przedstawicieli środowisk naukowych, wojskowych, morskich, eksperckich i społecznych, dla których wiedza, odpowiedzialność i pielęgnowanie tradycji stanowią fundament działalności zawodowej oraz społecznej.
ORP „Błyskawica” – symbol historii i odpowiedzialności
Wybór ORP „Błyskawica” na miejsce uroczystości miał szczególny wymiar symboliczny.
Historyczny niszczyciel, będący jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli polskiej Marynarki Wojennej, od dziesięcioleci przypomina o odwadze, profesjonalizmie, poświęceniu i odpowiedzialności ludzi morza.
Pokład okrętu stał się przestrzenią spotkania pokoleń oraz połączenia historycznego dziedzictwa z aktualną działalnością naukową i ekspercką.
W takim otoczeniu szczególnego znaczenia nabrało przesłanie uroczystości: wiedza i doświadczenie powinny służyć bezpieczeństwu, a tradycja pozostaje zobowiązaniem wobec przyszłych pokoleń.
Dwie monografie naukowe – wiedza i praktyka w służbie bezpieczeństwa
Jednym z najważniejszych elementów uroczystości była prezentacja dwóch publikacji naukowych opracowanych pod redakcją kmdr. w st. spocz. dr. Mirosława Chmielińskiego.
Oba opracowania łączy interdyscyplinarne podejście do bezpieczeństwa, uwzględniające znaczenie wiedzy naukowej, doświadczenia praktycznego, regulacji prawnych, organizacji pracy oraz odpowiedzialności człowieka.
„Rola wiedzy i praktyki w bezpieczeństwie transportu lądowego i morskiego towarów niebezpiecznych wysokiego ryzyka klasy 1”
Pierwsza monografia poświęcona została problematyce bezpieczeństwa transportu materiałów niebezpiecznych, ze szczególnym uwzględnieniem materiałów wybuchowych zaliczanych do klasy 1.
Publikacja przedstawia wielowymiarowy charakter zagrożeń występujących podczas przewozu towarów niebezpiecznych transportem lądowym i morskim.
Autorzy analizują zarówno wymagania wynikające z regulacji międzynarodowych i krajowych, jak i praktyczne aspekty organizowania bezpiecznego transportu.
W opracowaniu omówiono między innymi:
- identyfikację zagrożeń związanych z transportem materiałów niebezpiecznych;
- metody oceny i ograniczania ryzyka;
- wymagania prawne i organizacyjne dotyczące przewozów;
- znaczenie kompetencji i przygotowania uczestników procesu transportowego;
- rozwiązania techniczne i organizacyjne zwiększające bezpieczeństwo;
- rolę doświadczenia praktycznego, procedur oraz kultury bezpieczeństwa.
Szczególną wartość monografii stanowi połączenie wiedzy teoretycznej z doświadczeniami osób zajmujących się bezpieczeństwem transportu, logistyką, techniką wojskową i zarządzaniem ryzykiem.
Autorzy monografii:
Rafał Adamski, Jerzy Bodzak, Mateusz Chmieliński, Mirosław Chmieliński, Andrzej Królikowski, Roman Marzec, Marian Rabczak, Tomasz Sałaciński oraz Mirosław Wolanowski.
Recenzenci naukowi:
- wiceadm. mgr inż. Piotr Nieć;
- kmdr w st. spocz. dr Marian Morawski.
Publikacja stanowi wartościowe źródło wiedzy dla przedstawicieli środowisk naukowych, służb odpowiedzialnych za bezpieczeństwo, specjalistów transportu i logistyki oraz wszystkich osób zaangażowanych w organizację przewozów materiałów niebezpiecznych.
„Kultura bezpieczeństwa strzelań z armat czarnoprochowych – wiedza, dobre praktyki i doświadczenia”
Druga z zaprezentowanych monografii koncentruje się na zagadnieniach bezpieczeństwa związanych z użytkowaniem historycznych armat czarnoprochowych, organizowaniem pokazów artyleryjskich oraz działalnością rekonstrukcyjną.
Opracowanie łączy historyczne dziedzictwo artyleryjskie ze współczesnym podejściem do identyfikacji zagrożeń, zarządzania ryzykiem i kształtowania kultury bezpieczeństwa.
Autorzy wskazują, że pielęgnowanie tradycji artyleryjskiej wymaga nie tylko znajomości historii uzbrojenia i zasad jego działania, ale przede wszystkim odpowiedzialnego podejścia do bezpieczeństwa uczestników, obsługi oraz publiczności.
Istotne miejsce w publikacji zajmują zagadnienia dotyczące przygotowania organizacyjnego, kompetencji obsługi, przestrzegania procedur, właściwego nadzoru oraz wykorzystania doświadczeń praktycznych.
Monografia skierowana jest w szczególności do muzeów, środowisk rekonstrukcyjnych, organizatorów wydarzeń historycznych, instruktorów, pasjonatów artylerii oraz osób zajmujących się ochroną dziedzictwa technicznego i militarnego.
Autorzy monografii:
Rafał Adamski, Mirosław Chmieliński, Andrzej Faściszewski, Adam Majchrzak oraz Zenon Zakrzewski.
Recenzenci naukowi:
- gen. bryg. mgr inż. rez. Bogdan Dziewulski;
- płk w st. spocz. dr Andrzej Gibasiewicz.
Publikacja podkreśla, że historyczne odtwarzanie techniki artyleryjskiej powinno odbywać się z poszanowaniem współczesnych wymagań bezpieczeństwa.
Obie monografie wskazują na wspólną zasadę: skuteczne bezpieczeństwo jest rezultatem współdziałania człowieka, wiedzy, doświadczenia, techniki, procedur i odpowiedzialnej organizacji.
Symboliczne wodowanie monografii – marynarska tradycja w świecie nauki
Szczególnie uroczystym momentem wydarzenia były dwa symboliczne akty wodowania monografii naukowych.
Ceremonie nawiązywały do wieloletniej tradycji morskiej, zgodnie z którą nadanie imienia i wodowanie jednostki symbolizują początek jej służby.
W przypadku publikacji naukowych wodowanie stało się symbolicznym rozpoczęciem ich drogi do czytelników, badaczy, specjalistów i praktyków.
Pierwszą monografię, poświęconą bezpieczeństwu transportu towarów niebezpiecznych wysokiego ryzyka klasy 1, wodowała Matka Chrzestna – Monika Kwiatkowska, sekretarz generalny Ligi Morskiej i Rzecznej.
Drugą monografię, dotyczącą kultury bezpieczeństwa strzelań z armat czarnoprochowych, wodowała Matka Chrzestna – Karolina Rabczak, pełniąca służbę w Wojskach Obrony Terytorialnej.
W ceremoniale wykorzystano tradycyjne symbole marynarskie: czerwoną różę, symboliczną kroplę szampana oraz dźwięk dzwonu okrętowego.
Uroczystość miała zarówno podniosły, jak i osobisty charakter, podkreślając szacunek dla dorobku autorów oraz znaczenie przekazywania wiedzy kolejnym pokoleniom.
Inauguracja Bractwa Artylerii Morskiej
Kolejnym ważnym wydarzeniem była uroczysta inauguracja działalności Bractwa Artylerii Morskiej, powołanego jako autonomiczny klub w strukturach Ligi Morskiej i Rzecznej.
Inicjatywa stanowi odpowiedź na potrzebę zachowania, dokumentowania i popularyzowania historii polskiej artylerii morskiej, a także integracji środowisk zainteresowanych rozwojem techniki uzbrojenia morskiego.
Bractwo ma służyć pielęgnowaniu pamięci o artylerzystach morskich, konstruktorach, specjalistach uzbrojenia, oficerach i marynarzach, których służba oraz działalność przyczyniły się do rozwoju obronności polskiego wybrzeża.
Patron Bractwa – komandor porucznik Heliodor Laskowski
Patronem Bractwa Artylerii Morskiej został ustanowiony kmdr por. Heliodor Laskowski, wybitny oficer polskiej Marynarki Wojennej oraz jeden z najważniejszych twórców artylerii nadbrzeżnej II Rzeczypospolitej.
Jego działalność pozostaje przykładem połączenia wiedzy technicznej, kompetencji wojskowych, dalekowzroczności organizacyjnej oraz odpowiedzialności za bezpieczeństwo państwa.
Wybór patrona podkreśla historyczne i patriotyczne fundamenty nowej inicjatywy.
Pięć wartości Bractwa Artylerii Morskiej
Fundament działalności Bractwa tworzy pięć podstawowych wartości:
WIEDZA – PAMIĘĆ – TRADYCJA – ODPOWIEDZIALNOŚĆ – WSPÓLNOTA.
Wiedza pozwala zrozumieć dorobek poprzednich pokoleń. Pamięć chroni historię ludzi i wydarzeń. Tradycja buduje tożsamość. Odpowiedzialność zapewnia właściwe wykorzystanie doświadczenia, a wspólnota umożliwia przekazywanie wartości kolejnym pokoleniom.
Uroczyste przekazanie dokumentów założycielskich
Podczas spotkania kmdr w st. spocz. dr Mirosław Chmieliński odczytał w imieniu współzałożycieli deklarację Bractwa Artylerii Morskiej.
Następnie odbyło się symboliczne przekazanie dokumentów założycielskich, obejmujących statut, uchwały powołujące Bractwo oraz jego odznakę.
Dokumenty przekazano prezesowi Ligi Morskiej i Rzecznej, kpt. ż.w. dr. inż. Andrzejowi Królikowskiemu.
Prezes LMiR powierzył Bractwu zadanie zachowania pamięci o polskiej artylerii morskiej oraz rozwijania działalności opartej na wiedzy, tradycji i odpowiedzialności.
Bractwo Artylerii Morskiej ma stanowić przestrzeń współpracy marynarzy, artylerzystów morskich, uzbrojeniowców, historyków, przedstawicieli nauki, pasjonatów techniki wojskowej i sympatyków polskiego dziedzictwa morskiego.
Nauka, praktyka i bezpieczeństwo – wystąpienia uczestników
Ważną część uroczystości stanowiły wystąpienia przedstawicieli autorów, wydawcy oraz Ligi Morskiej i Rzecznej.
W imieniu autorów głos zabrał kmdr w st. spocz. dr Mirosław Chmieliński, który podkreślił znaczenie łączenia wiedzy naukowej z doświadczeniem praktycznym.
Zwrócił uwagę na konieczność rozwijania kultury bezpieczeństwa zarówno w działalności transportowej, jak i podczas przedsięwzięć związanych z ochroną historycznego dziedzictwa militarnego.
Istotnym przesłaniem wystąpienia było wskazanie, że bezpieczeństwo nie powinno być postrzegane wyłącznie jako zbiór przepisów, procedur i wymagań technicznych.
Stanowi ono przede wszystkim rezultat świadomych decyzji, właściwego przygotowania, kompetencji oraz odpowiedzialności osób uczestniczących w określonych działaniach.
Wystąpienie wydawcy przedstawił prorektor Akademii Marynarki Wojennej w Gdyni, kmdr dr hab. Bartłomiej Pączek, prof. AMW.
Podkreślił znaczenie publikacji naukowych, które nie tylko porządkują i dokumentują dorobek badawczy, ale także dostarczają wiedzy możliwej do zastosowania w praktyce.
Głos zabrał również prezes Ligi Morskiej i Rzecznej, kpt. ż.w. dr inż. Andrzej Królikowski.
W swoim wystąpieniu zwrócił uwagę na konieczność pielęgnowania tradycji w sposób odpowiedzialny, z uwzględnieniem współczesnych standardów bezpieczeństwa.
Podkreślił, że za każdym urządzeniem, rozwiązaniem technicznym i systemem stoi człowiek, a skuteczność działań zależy od właściwego współdziałania ludzi, techniki, organizacji i otoczenia.
Jubileusz 90-lecia komandora profesora Sławomira Sutowskiego
Wyjątkowym i szczególnie wzruszającym elementem uroczystości było uhonorowanie kmdr. w st. spocz. dr. hab. Sławomira Sutowskiego, profesora Akademii Marynarki Wojennej, z okazji 90. rocznicy urodzin.
Jubilat należy do grona osób, których wieloletnia służba, działalność naukowa i dydaktyczna miały istotne znaczenie dla rozwoju polskiej Marynarki Wojennej, techniki oraz uzbrojenia okrętowego.
Laudację jubileuszową wygłosił kpt. mar. Karol Kukulski, przypominając bogaty dorobek profesora Sutowskiego, jego służbę na okrętach podwodnych, doświadczenia zawodowe, działalność naukowo-badawczą oraz wkład w kształcenie kolejnych pokoleń oficerów i specjalistów Marynarki Wojennej.
Profesor Sławomir Sutowski przez dziesięciolecia łączył służbę wojskową z pracą naukową i dydaktyczną, przekazując studentom oraz młodym oficerom wiedzę opartą zarówno na badaniach, jak i osobistych doświadczeniach.
Jego dorobek stanowi istotną część historii Akademii Marynarki Wojennej oraz polskiej myśli technicznej związanej z uzbrojeniem morskim.
„Dziewięćdziesiąt lat na kursie życia” – poetycki hołd dla Jubilata
Z okazji jubileuszu kmdr w st. spocz. dr Mirosław Chmieliński odczytał specjalnie przygotowany utwór poetycki zatytułowany „Dziewięćdziesiąt lat na kursie życia”.
Utwór, utrzymany w marynistycznym klimacie, stanowił osobisty wyraz szacunku dla Jubilata, jego dorobku oraz wieloletniego zaangażowania w służbę Polsce i Marynarce Wojennej.
Poetyckie odniesienia do życiowego rejsu, wyznaczonego kursu i morskich doświadczeń podkreślały symboliczny wymiar dziewięciu dekad życia profesora Sutowskiego.
Uhonorowanie Jubilata zakończyły serdeczne życzenia zdrowia, pomyślności oraz kolejnych lat spędzonych w gronie najbliższych, przyjaciół i ludzi morza.
Mirosław Chmieliński – wiedza, doświadczenie i pielęgnowanie tradycji
Uroczystość na pokładzie ORP „Błyskawica” była również okazją do przedstawienia rezultatów działalności naukowej, eksperckiej i społecznej kmdr. w st. spocz. dr. Mirosława Chmielińskiego.
Przygotowanie dwóch wieloautorskich monografii naukowych pod jego redakcją stanowi przykład współpracy przedstawicieli różnych środowisk zawodowych, których łączy zainteresowanie bezpieczeństwem, techniką i praktycznym wykorzystaniem wiedzy.
Obie publikacje podejmują zagadnienia wymagające szczególnej odpowiedzialności, znajomości regulacji, doświadczenia technicznego oraz umiejętności identyfikacji i ograniczania zagrożeń.
Jednocześnie zaangażowanie Mirosława Chmielińskiego w powołanie Bractwa Artylerii Morskiej wskazuje na znaczenie aktywności społecznej w ochronie dziedzictwa polskiej Marynarki Wojennej.
Połączenie działalności naukowej z pielęgnowaniem tradycji artyleryjskich tworzy wspólną płaszczyznę dla wymiany doświadczeń, popularyzowania wiedzy oraz rozwijania kultury bezpieczeństwa.
Wiedza nabiera szczególnej wartości wtedy, gdy znajduje zastosowanie w praktyce, służy człowiekowi i pozwala odpowiedzialnie kształtować przyszłość.
Wydarzenie, które łączy pokolenia i środowiska
Uroczystość zorganizowana 7 listopada 2026 roku na pokładzie ORP „Błyskawica” połączyła trzy szczególnie ważne inicjatywy: naukową, historyczną i społeczną.
Premiera dwóch monografii stworzyła możliwość zaprezentowania dorobku autorów oraz upowszechnienia wiedzy dotyczącej bezpieczeństwa.
Inauguracja Bractwa Artylerii Morskiej wyznaczyła początek działalności społecznej ukierunkowanej na zachowanie pamięci o polskiej artylerii morskiej, pielęgnowanie tradycji oraz integrację środowisk związanych z historią techniki wojskowej.
Jubileusz profesora Sławomira Sutowskiego przypomniał natomiast o niezwykłym znaczeniu ludzi, którzy przez całe życie służyli rozwojowi nauki, techniki i Marynarki Wojennej.
Wspólnym mianownikiem wszystkich tych wydarzeń było przekonanie, że historia nie jest wyłącznie zapisem przeszłości.
Stanowi źródło wiedzy, inspiracji i doświadczenia, które powinny być przekazywane następnym pokoleniom.
Uroczystość na ORP „Błyskawica” pokazała, że nauka, tradycja, technika i bezpieczeństwo mogą tworzyć spójną przestrzeń współpracy, wzajemnego szacunku oraz budowania więzi międzypokoleniowych.
Tradycja zobowiązuje. Wiedza chroni. Odpowiedzialność buduje bezpieczeństwo.
Spotkanie w Gdyni przypomniało, że rozwój nauki i techniki powinien iść w parze z odpowiedzialnością za człowieka, środowisko i wspólne dziedzictwo.
Obie monografie naukowe, działalność Bractwa Artylerii Morskiej oraz dorobek Jubilata pokazują różne, ale wzajemnie uzupełniające się wymiary służby wiedzy i tradycji.
TRADYCJA ZOBOWIĄZUJE.
WIEDZA CHRONI.
ODPOWIEDZIALNOŚĆ BUDUJE BEZPIECZEŃSTWO.
Informacje o wydarzeniu
Data: 7 listopada 2026 r.
Miejsce: okręt-muzeum ORP „Błyskawica”, Gdynia.
Wydarzenie: uroczysta premiera i symboliczne wodowanie dwóch wieloautorskich monografii naukowych, inauguracja Bractwa Artylerii Morskiej oraz jubileusz 90-lecia komandora profesora Sławomira Sutowskiego.
Redaktor naukowy monografii: kmdr w st. spocz. dr Mirosław Chmieliński.
Organizatorzy i współorganizatorzy: środowisko autorów monografii wieloautorskich oraz Liga Morska i Rzeczna.